AES-MOT-0022 · Motif kaydı
Çınar Yaprağı
Çınar ağacının geniş, elsi ve derin loblu yaprak formunu stilize eden; Osmanlı dönemi tekstil bitkisel repertuvarında belgelenmiş yaprak motifidir.
Sınıflandırma
- Koleksiyonlar
- Bitkisel / Fitomorfik
- Repertuvar grupları
- Yaprak ve Saz Repertuvarı
- Adlandırma
- Referanssal / Referent Adlandırması
- Gönderge alanları
- Bitkisel Referent
- Gönderge durumu
- Olağan / Gerçek Referent
Motifin açıklamaları
Tanım
Çınar Yaprağı motifi, çınar ağacının geniş, merkezden dışa açılan ve belirgin loblara ayrılan yaprak formunu bezeme diline aktaran bitkisel motiftir.
Biçimsel Özellikler
Merkezî damar düğümünden yayılan iri loblar, sivri uçlar ve geniş yaprak silueti belirgindir. Radyal açılım ve loblu organik yapı baskındır.
Tarihsel ve Kullanımsal Bağlam
Çınar yaprağı, 16.–18. yüzyıl İstanbul kumaşlarında incelenen bitkisel bezemeler arasında açıkça listelenmiştir.
Anlam ve Bağlam
Çınar yaprağının olası kültürel çağrışımları somut eser ve kaynak bağlamına göre ele alınmalıdır; biçim tek başına semantik sonuç üretmez.
İlişkili kayıtlar
El sanatları
Kayıtla ilişkili kaynaklar
- Birol, İ. A., & Derman, F. Ç. (1991). Türk tezyînî sanatlarında motifler. Kubbealtı Neşriyatı. Kaynağı aç
- Akpınarlı, H. F., & Balkanal, Z. (2012). 16–18. yüzyıllarda İstanbul’da üretilen kumaşlarda bitkisel bezemelerin incelenmesi. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 5(10), 179–209. Kaynağı aç
- Baer, E. (1998). Islamic ornament. Edinburgh University Press. Kaynağı aç
- Grabar, O. (1992). The mediation of ornament. Princeton University Press. https://doi.org/10.2307/jj.5425903 Kaynağı aç