Elma
Elma meyvesi ve elma ağacı referansının Türk süsleme ve maddi kültür repertuvarındaki farklı görsel dönüşümlerini temsil eden bitkisel motiftir.
Sınıflandırma
- Koleksiyonlar
- Bitkisel / Fitomorfik
- Repertuvar grupları
- Meyve, Tohum ve Tarımsal Ürün Repertuvarı
- Adlandırma
- Referanssal / Referent Adlandırması
- Gönderge alanları
- Bitkisel Referent
- Gönderge durumu
- Olağan / Gerçek Referent
Motifin açıklamaları
Tanım
Elma motifi, elma meyvesi, elma ağacı veya elmayla ilişkili dal/çiçek şemalarının süsleme yüzeyine aktarılmasıyla oluşan referanssal bitkisel motif ailesinin motiftir.
Biçimsel Özellikler
Görsel temsil doğal elma siluetini birebir tekrar etmez; merkezî, kademeli ve dikdörtgensel bir geometrik örgü içinde elma referentinin soyutlanmış temsilini kullanır.
Tarihsel ve Kullanımsal Bağlam
Elma, Türk sanatlarında mimari bezeme, minyatür, mezar taşı, metal, saray kumaşı, işleme, halı-kilim ve yazma gibi farklı ortamlarda meyve, ağaç veya çiçekli dal biçimleriyle belgelenmiştir. İngilizce Osmanlı bezeme literatürü bu kullanımları daha geniş vegetal tasarım sistemi içinde karşılaştırmaya imkân verir.
Anlam ve Bağlam
Elmaya yüklenen ölümsüzlük, verimlilik, soyun devamı veya sevgi gibi anlamlar kaynaklarda farklı bağlamlarda sıralanır. Bu çağrışımlar tekil bir eser için otomatik yorum anahtarı olarak kullanılmamalıdır.
İlişkili kayıtlar
El sanatları
Kayıtla ilişkili kaynaklar
- Denny, W. B. (2004). Iznik: The artistry of Ottoman ceramics. Thames & Hudson. Kaynağı aç
- Atasoy, N., & Raby, J. (1989). Iznik: The pottery of Ottoman Turkey. Alexandria Press. Kaynağı aç
- Ölmez, F. (2013). Meyve ve Türk sanatları bağlamında elma. Art-e Sanat Dergisi, 5(10), 77–102. https://doi.org/10.21602/sgsfsd.94318 Kaynağı aç