Altın El Sanatları
AES-MOT-0021 · Motif kaydı

Saz Yaprağı

Saz yolu üslubunun karakteristik büyük, uzun, kıvrımlı ve çoğu kez dişli/dilimli yaprak formudur; XVI. yüzyıl Osmanlı tezhip ve desen repertuvarında belirginleşmiştir.

Motifi kütüphane görünümünde aç

Saz Yaprağı motifinin AES kanonik temsil görseli.

Sınıflandırma

Koleksiyonlar
Bitkisel / Fitomorfik
Repertuvar grupları
Yaprak ve Saz Repertuvarı
Adlandırma
Referanssal / Referent Adlandırması
Gönderge alanları
Bitkisel Referent
Gönderge durumu
Olağan / Gerçek Referent

Motifin açıklamaları

Tanım

Saz Yaprağı, saz yolu üslubunda büyük ölçekli, uzun, sivri ve hareketli kıvrımlarla tasarlanan stilize yaprak motifidir.

Biçimsel Özellikler

Uzun eksen, güçlü S eğrisi, sivri uç, belirgin damar ve yer yer dilimli/dişli kenarlar tipiktir. Yaprak, kompozisyonda yön ve hareket üreten baskın bir öğe olabilir.

Tarihsel ve Kullanımsal Bağlam

Saz yolu üslubu XVI. yüzyıl Osmanlı saray sanatında Şah Kulu çevresinde belirginleşmiş; yaprak motifleri üslubun en hâkim bileşenlerinden biri olmuştur.

Anlam ve Bağlam

Saz yaprağı öncelikle biçim ve üslup kurucu bir öğedir; sabit sembolik anlam yerine kompozisyon içindeki rolü ve tarihsel üslup bağlamı esas alınmalıdır.

El sanatları

Kayıtla ilişkili kaynaklar

  1. Birol, İ. A., & Derman, F. Ç. (1991). Türk tezyînî sanatlarında motifler. Kubbealtı Neşriyatı. Kaynağı aç
  2. Necipoğlu, G. (1990). From International Timurid to Ottoman: A change of taste in sixteenth-century ceramic tiles. Muqarnas, 7, 136–170. https://doi.org/10.2307/1523126 Kaynağı aç
  3. Denny, W. B. (2004). Iznik: The artistry of Ottoman ceramics. Thames & Hudson. Kaynağı aç
  4. The Metropolitan Museum of Art. (n.d.). Tile with Saz Leave, Tulips, and Hyacinth Flowers (Object no. 64.27.17). https://www.metmuseum.org/art/collection/search/451739 Kaynağı aç
  5. The Metropolitan Museum of Art. (n.d.). Dish with Floral Design (Object no. 56.185.2). https://www.metmuseum.org/art/collection/search/453599 Kaynağı aç
  6. The Metropolitan Museum of Art. (n.d.). Dish with Cypress Tree, Saz Leaves, and Roses (Object no. 66.4.8). https://www.metmuseum.org/art/collection/search/451839 Kaynağı aç
  7. The British Museum. (n.d.). Basin (G.67). https://www.britishmuseum.org/collection/object/W_G-67 Kaynağı aç
  8. The Metropolitan Museum of Art. (n.d.). Mosque Lamp (Object no. 14.40.731). https://www.metmuseum.org/art/collection/search/454630 Kaynağı aç

Altın El Sanatları · Kayıt bilgileri mevcut AES veri kaynaklarından gösterilmektedir.